Tarih denildiğinde çoğu zaman akla ilk gelen ifade, onun “tekerrürden ibaret” olduğudur. Ancak bu tekerrür, yalnızca geçmişten ders çıkarma zaruretini anlatmaz; kimi zaman kendi alanında iz bırakmış, çağdaş müelliflerin dâr-ı bekâya irtihali için de hüzünlü bir hatırlatmaya dönüşür. Nitekim İlber Ortaylı da kendine mahsus üslubu, engin tarih bilgisi ve kuvvetli entelektüel birikimiyle bir nesle tarihi sevdirmiş, geçmişe bakmanın yalnızca bilgi edinmek olmadığını öğretmiştir.